De eerste nachtvorst kan nu elk moment vallen, en als je er niet op voorbereid bent, loop je zomaar tegen een paar honderd euro schade aan. Niet aan je border, maar aan de dingen die je nooit op je lijstje zet: de buitenkraan, de tuinslang en de vijverpomp. Die vergeet bijna iedereen, terwijl precies die klussen je in januari een gesprongen leiding of een dode pomp kunnen besparen.
De buitenkraan is de meest overgeslagen klus van het najaar
Je hebt je gazon vast al een laatste keer gemaaid en je border aangepakt. Maar de buitenkraan dichtzetten wordt consequent overgeslagen, terwijl het juist de klus is die het meeste ellende voorkomt. Water dat in de leiding achterblijft, zet bij vorst uit en dat drukt de kraan of de leiding letterlijk uit elkaar. Je merkt daar in november niets van, maar in het voorjaar sta je dan met een lekkage onder je raamkozijn of in je kruipruimte.
Draai daarom de binnenafsluiter dicht (vrijwel elke buitenkraan heeft er een, meestal in de meterkast of kelder), open daarna de buitenkraan zelf zodat het resterende water weg kan lopen, en laat hem openstaan tot het voorjaar. Zo blijft er geen water in de leiding staan dat kan gaan uitzetten.
Je tuinslang verdient ook een plekje binnen
Een tuinslang die buiten blijft liggen, bevriest van binnenuit en wordt daardoor stug en breekbaar. Rol hem helemaal af, laat al het water eruit lopen en berg hem op in de schuur of het tuinhuisje voordat de eerste vorstnacht komt. Heb je je tuingereedschap al winterklaar gemaakt? Check dan ook meteen of je slang droog en schoon is voordat je hem opbergt, net als bij je schoffel en snoeischaar.
Heb je een vijver, dan is de pomp nu aan de beurt
Minder mensen hebben een vijver, maar wie er wel een heeft, loopt tegen een vergelijkbaar risico aan. Haal de pomp uit het water en koppel hem los voordat het vriest. Een pomp die in een dichtgevroren vijver blijft hangen, kan onherstelbaar beschadigd raken zodra het ijs rond het mechanisme uitzet. Reinig de pomp met lauw water, laat hem goed drogen en berg hem droog en vorstvrij op. Komend voorjaar hoef je dan alleen de pomp terug te plaatsen in plaats van een nieuwe te moeten kopen.
Heb je vissen in de vijver, laat dan wel een stukje wateroppervlak ijsvrij, bijvoorbeeld met een drijvende isolatieschijf, zodat er zuurstof bij kan.
Potplanten die nog buiten staan hebben nu aandacht nodig
Niet elke plant in een pot moet meteen naar binnen, maar vorstgevoelige soorten wel. Leg vliesdoek of noppenfolie klaar zodat je bij een aangekondigde vorstnacht snel kunt handelen, en zet planten die echt niet tegen kou kunnen in de schuur of het tuinhuisje. Daar doen ze het het best bij een temperatuur tussen de 2 en 10 graden, met aarde die je vochtig houdt zodat de wortels niet uitdrogen. Twijfel je welke kuipplanten al naar binnen moeten en welke nog buiten kunnen blijven staan? Dat verschilt flink per soort, en we zetten het per plant op een rijtje in dit artikel over kuipplanten overwinteren.
Maak ook het gazon en de border klaar voor de winter
Steek de randen van je gazon nog één keer strak af en haal afgevallen blad van het gras, zodat het gras niet gaat verstikken onder een natte laag. Dat blad hoeft overigens niet de container in: hark het de border in, waar het dient als voedselplek voor egels en insecten en tegelijk als gratis bodembedekker. Hoe je daar het meeste uit haalt, lees je in ons artikel over herfstbladeren als mulch.
Zolang het nog niet vriest, kun je ook nog prima snoeien. Richt je daarbij op kale fruitstruiken en vermijd haagsoorten die je al eerder dit najaar een beurt hebt gegeven.
Dit is het moment om te handelen
De kraan, de slang en de vijverpomp kosten samen geen kwartier, maar het is precies het soort klus dat iedereen vooruitschuift tot de eerste vorstnacht je inhaalt. Loop dit weekend nog even naar buiten, draai de binnenafsluiter dicht, haal de pomp eruit en berg de slang op. Dan hoef je in januari alleen nog maar binnen te zitten met een kop koffie, terwijl de rest van de tuin zijn gang gaat.